پروفسور توفیق موسیوند، چوپان نوجوانی که قلب مصنوعی را اختراع کرد (وبلاگ دانشگاه آزاد اهرم) 

     براي پسربچه‌ای که تا چهارده‌سالگی چوپانی می‌کرده و حتی بعد از مهاجرت نیز شب‌ها را به ظرف شستن می‌گذرانده چه سرنوشتی را پیش‌بینی می‌کنید؟ خیلی بعید است که او را یکی از برترین مخترعین و جراحان قلب جهان تصور کنید. پروفسور توفیق موسیوند که در خارج از ایران Tofy Mussivand نامیده می‌شود، در روستای ورکانه استان همدان چشم به جهان گشود. او که در دوران کودکی و نوجوانی مجبور به چوپانی بود شب‌های تابستان که روی پشت‌بام دراز می‌کشید...

یهودی های* خرم آباد(۱)

      از قدیم الایام تعدادی یهودی در شهر خرم اباد مقیم بودند و زندگی می کردند و محله به خصوصی داشتند. محله یهودی ها در وسط شهر قرار داشت . از طرف شرق به حکیم آباد و از شمال به بازار بروجردی ها و از جنوب به محله درب دلاکان و از غرب به بازار اصلی شهر خرم آباد اتصال داشت . در این محله تقریبا در حدود ۲۰ حیاط وجود داشت . حیاط ها عمومی بودند و در هر حیاطی چندین خانواده یهودی ساکن بودند و زندگی می کردند و در آن موقع جمعیت انان از ۲۰۰ نفر تجاوز نمی کرد . یهودی ها همه کارو کسب داشتند و آدم بیکار در میان انها نبود .... مردم خرم آباد و لرستان برای خرید جنس و مایحتاج خویش به یهودی ها بیشتر رغبت از خود نشان می دادند ...

• * برای اگاهی بیشتراز سابقه ورود و حضور یهودیان در لرستان اینجا را کلیک نمائید. 

        نقدي بر آوازهاي تلخ لرستان

جهانبخش رشيدي (وبلاگ ميرنوروز)

      وقتی که انسان می بیند متفکران زحمت کشی چون باستانی پاریزی وشادروان مجتبی مینوئی که نه در دامنه ی زاگرس بزرگ شده اند و نه در دامن دآ و نه زبان دالکه را می دانند ؛ چنان به زیبائی کمال و تمام اشعار لکی پانصد سال پیش را بصورتی جالب وصحیح ؛تصحیح وتفسیر و معنی می کنند ؛ ما قلم به دستان لر ولک باید چانه ی شرم درجیب فرو بریم ...

1-    اولین اشکال متوجه سایت محترم لرسو می باشد ؛...

اشکال دوم مربوط است به عنوان این مطلب :آوازهای تلخ....

یارسان در جامهء مهری و مزدایی

(بخش نخست)

نویسنده : استاد حمید ایزدپناه

        در یک دوره طولانی ، از زمان ، تاریخ از یارسان و یا اهل حق ، به نام و نشان خبر نمی دهد . آیا این پنهان زیستن دراز ، برای حفظ خود از دشمنی ها بوده یا به پیروی از منش (سریه) ، با نام های دیگری می زیسته اند؟

    در کتاب های فرق شناسی مذهبی ، از جمله ملل و نحل شهرستانی و یا دبستان مذاهب ، نامی از یارسان و یا اهل حق ، نیامده است . معلوم نیست از چه زمانی آنان به این نام شهرت یافته و شناخته شده اند . اما در روایت های شفاهی و یا در سرودها و دعای سر سپردن ، نام و واژه یارسان آمده است .

     آخرین دوره و حضور یارسان هم شاید از سده چهارم هجری و در زمان آل بویه رخ داده باشد و ظهور شاه خوشین و سلطان سحاک ...

آوازهای تلخ‏

 نگرشی بر مویه‏های لرستان

علی زیوردار

اشاره:

       این نوشتار سعی دارد در چهار فصل جداگانه ضمن تحلیل‏ کوتاهی پیرامون نگاه فلسفی- بدوی و در عین حال زیبایی شناسانهء انسان عشیره‏ای لرستان به ماهیت«مرگ» و همچنین‏ شمارش ویژگی‏های زبانی و جوهری«مویه»ها ، ترجمه و بازسرایی تعدادی از این آوازهای تلخ را ارائه کند.

     پیشاپیش یادآور می‏شود که به واسطهء استعداد خاص زبان‏ مبدأ نسبت به زبان میزبان یعنی فارسی،ترجمه و حتی بازسرایی‏ مویه‏ها تا حدود زیادی غیرممکن می‏نماید . لذا در بسیاری‏ موارد از مویه‏ها تنها به عنوان منبع الهام شعرهایی جدید استفاده‏ شده و نتیجهء به دست آمده با خود مویه‏ها فاصلهء بسیار دارد .با این برآورد، این قلم هرگز ادعای ترجمهء مویه‏ها را ندارد و خواهان آن است که دوستان گرانقدر اهل پژوهش و قلم ، بازسرایی‏ها را به عنوان آثاری مستقل ، مورد توجه قرار دهند.

اول:

       « هر جامعهء بزرگ یا ملت بزرگ ،  شخصیّت ویژهء فرهنگی‏ خود را دارد .»^۱و ..

سی چی باور نِمیکی

شاعر :حشمت اله خالقی

عشق تو کِردَه اسیرِم، سی چی باوَر نِمیکی

دِ غمت دارم می میرِم، سی چی باور نِمیکی

یه دَفَه خُوتِه نِشو مَی بعدِشَم قایِم مویی

هِه چِنی کِردی یَه پیرِم، سی چی باور نِمیکی

دلِ زخمِم کی تُونَه بارِ غمِتِه بَکشَه

ناتَوونی زِمی گیرم، سی چی باور نِمیکی

وقتی کِه دلم نسیمِ گیس تونِه شونَه میکه

زِنه ئی میرَه دِ ویرم ، سی چی باور نِمیکی

اسمِتِه دِلِم نوشتَه بیخودی خطِش نَزَه

دِ هَمَه غیرِ تو دیرِم، سی چی باور نِمیکی

مناظره لُری پیر ولی با اِسبی کو (۱)

برگرفته از کتاب منظومه لُری پیر لُرستان

کاری از حوزه هنری استان لرستان، مرکز تهیه کتاب در تهران - خیابان سمیه - بعد از بهار -پلاک ۶۲ - طبقه ۶ - واحد ۱- انتشارات آل احمد(ع)

نویسنده : سید حمید جهانبخت

       هدف از تدوین اثر حاضر مانوس کردن بومیان با فرهنگ ، هویت و زبان لُری است تا در برابر هجمه ای که به بهانه جهانی شدن روزافزون گردیده ، بهتر مقاومت کنند و از ارزش ها مراقبت نمایند و بدینوسیله امکان اگاهی را از خود و دیگران نگیرند ...

سید حمید جهان بخت

پیر ولی:

عمر تو طولانیه ، ای پیر هشیار

دِ قومونت بَفَرما و چرخ دوّار

اسبی کو:

برارونم کَوَر و گَری و تافَن

چنو دیر گِرتِنَه ، هی مری قافن

قومون مِه قالی کو ، الون و البرز

همه لادِرار مِه ، هر چن که بی گرز

مخمل کو دو روز سوزَه ، باقیش سیاپوش

نکرده هنی هنی ، داغِش فراموش

دوپَهلی ، چی ایما داشت ، ئی هشتاپَهلی

ایقه زَن دِ مین گُردَش ، بی هشتاپَهلی

یتیمی گر اَرجِنَن کِردَه چنی خوار

بی کسی بی کَسِنه لِرنیَه شوگار

      نگاه به دختران همیشه خوش یمن نیست، بنابر ترانه‏های‏ گردآوری شده، زیبایی دختران شخص را مریض می کند ، می کشد، برشته می کند و می‏سوزاند،کور می کند ،قلب را می‏شکند و شخص‏ را واله و سرگردان می کند . فقط در شش مورد زیبایی نیرویی‏ مثبت دارد و به مرد زندگی می‏بخشد .اما وقتی که تمجید به‏ عمل می‏انجامد (مانند بوسیدن،کمین کردن و عشق‏ورزی با دختر) ستیزه‏هایی بر می‏خیزد .حتما شرم و حیایی باید میان‏ عاشقان باشد .عاشقان باید در عشق‏ورزی فرصت هایی را از دست‏ بدهند. عشق متقابلا مبادله نمی‏شود. شخص در اندیشیدن‏ درباره دختران ضعیف است.آگاه کردن مردم از احساسات‏ شخصی در حدود ده بار در ترانه‏ها یاد شده است.

• خانهء گل در بالاست،
• فکرش در پائین است.
• ...لاش را عمدی می‏جنباند،
• تا پسر بمیرد.
• دیشب سرگردنه،
• بهش برخورد کردم.
• لبهایش را (با بوسه)غارت کردم،

  آشنائی بامشاهیر و معاریف لرستان

(شادروان دکتر)عبدالحسین زرین کوب

نویسنده : (زنده یاد دکتر) ایرج افشار

      دوست دیرینه‏ام دکتر عبدالحسین زرین‏کوب درگذشت . او از سال ۱۳۵۳ دچار بیماری قلبی شد. چند تن از افراد خاندانش به همین درد درگذشتند. او چند بار، برای رهایی ازرنجوری ، تن به تیغ جراحان سپرد . درین چاره‏جویی سفرهای ناگواری را به امریکا و اروپا رفت . هر بار همسر بردبارش با او همراه بود . درین سه چهارساله اخیر بیماری دیگری چنگ در جان ناتوان او زد. این بار بیش از یک سال آزگار رنج و درد کشید . پیکرش چند بار بُرش برداشت. شاید دور نباشد اگر بگویم زجرکُش شد.

      او متولد ۲۷ اسفند ۱۳۰۱ (بروجرد) بود. دو سال و نیم با من تفاوت سن داشت . دیپلم متوسطه را در تهران گرفت (۱۳۱۹). پس از آن چندی در خرم‏آباد و بعد بروجرد درس گفت. آنجا معلم شده بود. تا این که برای تحصیل در دوره لیسانس ادبیات به تهران آمد و در این شهر ماندگار و دانشجوی رشته ادبیات شد و هم‏زمان من دانشکده حقوق را می‏گذراندم.

     من از سال ورود او به‏شهر طهران که برای تحصیل در دانشگاه آمد ، از دوستی پایدارش بهره‏ور شدم و به‏لذت مصاحبت و شنیدن ظریفه‏های او و هم‏سخنی در کوه و شهر و سفر و همکاری فرهنگی در چند مرحله مفتخر آمدم، یعنی پنجاه و چهار سال و شاید اندکی بیش...

پاسخ به دو پرسش مشترک برخی از دوستان:

۱- اقا فرشید عزیز در مورد امکان افزودن متن ترانه های بیشتری از استاد رضا سقائی به بخش متن ترانه های وبلاگ لرسّو پرسیده اند در پاسخ به درخواست این دوست عزیزمان یاداور می شویم که  سایت لور متن ۹ ترانه شادروان استاد رضا سقائی را مدتی قبل با فرمت پی دی اف در فایل زیب شده ای چاپ کرده است . این متن ها شامل متن ترانه های دایه دایه ، میا روم آبادان،چوپون ،جنگ لُرو ،بورم وه مالت ،دختر قد بُلن، بزران ، تفنگ و دالکه می شود که  می توانی از دو لینک زیر انها را دانلود کنی :

• ۱- لینک سایت لور برای متن فایل زیب شده ترانه های استادسقائی
• ۲- لینک متفرقه برای دانلود متن پی دی اف ترانه های شادروان سقائی

۲- برادر عزیزمان آقای حامد خورشیدوند هم در مورد نحوه دانلود آهنگ های وبلاگ پرسیده اند که باید عرض کنم : بهترین روش دانلود ترانه های لُرسّو کلیک راست بر روی نام ترانه یا آهنگ مورد نظر و سپس انتخاب گزینه Save as و انتخاب محل دانلود و نگهداری فایل ترانه مذکور در کامپیوتر شخصی است.

  حکایت منظوم لُری نسران و گُل

(قسمت ششم)

شاعر :عزیز نادری

امثال و حِکَم لِری  

خدا قالِ دُرِس کِنَه که خیر ایما دِش با

{خدا جنگی درست کنه که خیر ما در آن باشد}

( خدا شری به یه که خیر ایما دِش با)

   زاهدی گاوی از بازار چارپایان خرید رو به خانه ی خود می رفت . دزدی او را دید و از عقبش روان شد تا دستبردی بزند و گاوش را ببرد. در اثنای راه به شخصی رسید و گفت : « کیستی ؟» گفت : « من دیوم که به لباس آدمی در آمده ام تا خون زاهد رابریزم» . آن گاه دیو گفت : «توکیستی؟ » دزد گفت: «من مردی عیار پیشه ام ،زاهد را تعقیب می کنم تا گاوش را بدزدم »

      در این اثنا شب فرا رسید و زاهد به خانه خود آمد و گاو را بست و آب و علفش را داد و به خوابگاه خود رفت . دزد اندیشید که اگر پیش از آن که او گاو را ببرد دیو دست به کشتن زاهد دراز کند شاید کسان زاهد بیدار شوند و تیر تدبیرش در بردن گاو به خطا رود . از آن طرف دیو نیز با خود اندیشید که اگر دزد گاو را بیرون برد شاید از صدای سُم آن زاهد بیدار شود و تیر مرادش به هدف نرسد. لاجرم نزد دزد آمد و به او گفت : «تو باید قدری صبر کنی تا من کار زاهد را بسازم ، آن گاه گاو را ببری » دزد گفت : « همان به که تو قدری در اجرای نیت خویش شکیب ورزی تا من قبلا گاو را ببرم و تو کار خود سازی.»

      آخرالامر میان ایشان اختلاف افتاد و کارشان به نزاع انجامید . دزد فریاد زد: « ای زاهد ، بیدار باش در اینجا دیوی است که می خواهد خون تو بریزد» دیو نیز بانگ برآورد : « دزدی آهنگ ربودن گاو تو را دارد » زاهد بیدار شد و افراد خانواده خود را نیز با بانگ فریاد بیدار ساخت . دزد و دیو از ترس جان به ناچار فرار بر قرار اختیار کردند و زاهد رو به عیال و اطفال خود نمود و گفت : « خدا شری بدهد که خیر ما در آن باشد.»

داستان های امثال امینی  ، صفحه۱۲۴

ترانه های بویراحمدی^‏۱

اثر: خانم دکتر اریکا فریدل ^۲

ترجمه و تلخیص: علی بلوکباشی

            هنگام کار میدانی مردم‏شناسی در سالهای ۱۹۷۱-۱۹۶۹ در بویر احمد، نویسنده توانست بیش از ۹۰۰ ترانه محلی گرد آورد.^۳ در این مقاله نویسنده کوشیده است که محتوای این‏ ترانه‏ها را بر حسب تصویری که مردم از خود و دنیای خود در آن‏ می‏نمایند تحلیل کند،و این تصویر را با برخی جنبه‏های فرهنگی‏ و "واقعیت اجتماعی‏" ای که مردم در آن عمل می کنند بسنجد .^۴

      نگاهی کلی به این ترانه‏ها ممکن است به مثابه مقدمه‏ای‏ کوتاه بکار آید. محلی ها ترانه‏ها را از آهنگ ، محتوای متن موضوع و موردی که در ترانه مناسب با آن سروده شده تشخیص می دهند. این مقولات غالبا با یکدیگر ادغام می‏شوند ، بطوری که مثلا یک‏ موضوع ممکن است با آهنگ های مختلف خوانده شود. ترانه‏ها فقط چهار آهنگ دارند ؛ "شروه‏"، "هشتله‏"، "للویی‏"و "یریار"، ^۵ ترانه‏ها را می‏توان برای مقصودی که بکار می روند به سه‏ مقوله گروه‏بندی کرد:

       ۱- ترانه‏های رقص : این ترانه‏ها کاملا  ...      

خانم دکتر اریکا فریدل Erika Friedl مردم‏شناسی را در دانشگاه های وین Vienna در اطریش ، ماینتس Mainz در آلمان، و شیکاگو Chicago در آمریکا تحصیل کرده‏اند. در سالهای ۱۹۶۵،۷۱-۱۹۶۹ و ۱۹۷۶ همراه شوهرشان دکتر لفلر H.Loeffler میان بویر احمدی ها در جنوب ایران به- پژوهش های مردم‏شناسی پرداخته‏اند.اکنون خانم فریدل عضو آموزشی و پژوهشی دانشگاه میشیگان‏ غربی- Wastern Michigan University می‏باشند.

تصنیف فکاهی لُری

       سروده فکاهی لُری زیر اثر زنده یاد شادروان مهدی کاظمی طولابی است که به نقل از  کتاب خرم آباد شناسی استاد سید فرید قاسمی آورده شده است . این شعر  درباره دختری است که از پسری شیاد گول خورده و مادرش او را از عشق بی ثبات و افسار گسیخته منع می کند و به نصیحتش می پردازد:

هی گُتِم دختر نرو وِ ئی رَه      خَنزارِیت اُفتا هینکَت کِلِی زه

رنگِ چِی گِنِل لَویا باردَاِرت         اَسِریا چَشِت لَشِ بِیعارِت

فِیت فَتِ بَچُو هر شُو سِیم نِما   دس آخِر دِی شهر کِردِیمُ و رِسوا

هر شُو جمعه رَتِی وِ آقا         دُوچِه و ِبُلوَار دُوچه وِ شُهوا

نگاهی به شرح طایفه های لرستان در  دایره المعارف ایرانیکا

ترجمه: لُرسّو

دریکوند

 نوشته: پیر اوبرلینگ (Pierre Oberling)

 December 15, 1995

           بنوشته رابینو ، دریکوندها مدعی اند که اصالتا قریشی اند و روسای انها خودشان را منسوب به  عقیل برادر بزرگتر امام علی (ع) می خوانند , اتابکان لرستان همواره از حمایت طایفه دریکوند برخوردار بوده اند (رابینو ص ۲۳), اما ولادیمیر مینورسکی (ص ۸۲۸) تاکید دارد که دریکوند ها متعلق به طایفه جنگرو ( jangru ) می باشند .      

شاعر : حمید ایزدپناه

(صفای لرستانی)

     آشنائی بامشاهیر و معاریف لرستان

دکتر عبدالحسین زرین کوب(۱)

             شادروان دکتر عبد الحسین زرین‏کوب ،در ۲۷ اسفندماه سال ۱۳۰۱ شمسی در کوی صوفیان بحر العلوم بروجرد به دنیا آمد. پدرش عبدالکریم عباییحرفه زرگری داشت و به شیخ زرگر یا شیخ زرکوب معروف بود ولی به دلیل کراهتش از ادامه آن شغل صرف نظر کرد و هنگام اخذ سجل احوال با اصرار تمام عنوان زرین کوب را انتخاب کرد.

کِشکله شیرازی خرم آبادی

علی اکبرشکارچی

       می گویند شاعر معروف لُر میرنوروز در سفری به شیراز ، به دختری ریز نقش دل می بندد و عاشق او می شود . در گویش لُری گاهی به کوچک ، کُوچکله می گویند که ظاهرا به کِشکله تغییر یافته و بدین گونه ، این ترانه به کِشکله شیرازی ، یعنی دختر ریز نقش شیرازی معروف شده است .

        کِشکله شیرازی از عاشقانه های اصیل لرستان است که آن را در عروسی ها ، هنگام کار ، کوچ و جشن و سرورها ، اجرا می کنند . این ملودی ریتمی شاد دارد که در اجرا با آکسان ها و تاکیدهائی خاص می خوانند . مضامین اشعار این ملودی در وصف زیبایی های معشوق ...

مطالبی چند پیرامون ضرب المثل

 ایرج محرر

       در مورد جایگزین کردن واژه عربى«مثل» به جاى«داستان» فارسى ، بررسى به عمل نیامده است. اگر از عرب‏زدگى آن زمان،  صرف‏نظر کنیم ،  نزدیک‏ترین واژه به « مثل» عربى، «متل»Matal  کردى و لرى است .درست به نزدیکى«لقلق» عربى و «لک لک» فارسى که در این مورد مى‏باید تحقیق بیشترى انجام گیرد. زیرا که از نقطه‏نظر زبانشناسى «ت» به «ث» تبدیل شده است یا به عکس .و مهمتر این‏که وزن «متل» Matal  و «مثل» هردو یکى است و هر دو معنى داستان فارسى را مى‏دهند .ناگفته نماند که «مرت» کیومرث بعدها به «مرث» تبدیل شد.

          در هر صورت بیشتر زبانزدها یا «متل‏زدهاى» لرستان ریشه تاریخى دارند که تحقیق در آن‏ها امرى در خور اهمیت است...    

نقاشی های غار دوشه (Do Sha) یا دوشاه

حمید ایزدپناه

       دوشه نام کوهی است در جنوب دهکده ای به نام « کافر و مسلمان» واقع در بخش چگنی که هم مرز با منطقه ی کوهدشت است و دنباله کوه های «سرسرخن » و فرهنگ « همیو» یا همیان و میرملاس باید باشد . داستان نام آن را نیز می گویند . این مرز میان سرزمین دوشاه بود که هریک از آنها بر بالای این کوه برای خود دژی ساخته بودند...

 مروری بر تاریخی‏ترین‏ کتاب‏ لرستان

  تاریخ لرستان‏ روزگار قاجار

 از تاسیس‏ تا کودتای ۱۲۹۹

 تالیف: محمد رضا والیزاده‏ معجزی

کاری از محسن روستایی

   در اواخر حکومت صفویه لر کوچک که شامل: پشتکوه و پیشکوه می‏شد به لرستان موسوم گردید تا اینکه در زمان قاجاریه بخش پشتکوه را از آن جدا کردند که هم‏اکنون استان ایلام نام گرفته است.^۲ بنابراین لرستان کنونی بخشی است از لرستان عهد صفویه که مناطقی از خاک بختیاری ( الیگودرز و ازنا و همچنین منطقه زر- ماهرو ) به آن افزوده‏ شده و به صورت استان لرستان درآمده است.  شهرهای خرم‏آباد و بروجرد از شهرهای مهم این‏ استان به‏شمار می‏رود.^۳

        .... تا پیش از روی کارآمدن قاجاریه تمام منطقه‏ زیرنظر والی لرستان به صورت سرزمینی نیمه‏ مستقل اداره می‏شد و مرکز آن،شهر خرم‏آباد بود. اما پس از به قدرت رسیدن حکومت قاجار تغییرات‏ چشم‏گیری در لرستان صورت گرفت. آغا محمد خان ، سرسلسله قاجاریه به علت کینه‏ای که از لرهای‏ زندیه در دل داشت نسبت به همه لرها با دیدهء دشمنی می‏نگریست و اسباب ضعف این قوم را به‏ هر نحوی که توانست فراهم آورد .چنانکه تعدادی‏ از لرهای فارس از جمله زندیه را به نواحی قم تبعید کرد و برخی از طوایف لرستان را به نقاطی چون‏ قزوین کوچانید... 

حکایت منظوم لُری نسران و گُل

 (قسمت پنجم) 

دَم دَمِ صو حمومچی تا هِنا کرد

نسرانِ دِ دامون خآو جِگا کرد

انِاشتایی حَردِن وُ رَتِن وِ در

هر دوتاشو وِ شونِ بادِ سحر

طایفه های لرستان‏

(به نقل از مجله ارمغان آذر ۱۳۴۱)

محمد مهران

             خرم‏آباد در ۵۵۳ کیلومتری جنوب غربی طهران واقع ، طول جغرافیائی ۴۸ درجه و ۲۱دقیقه و عرض ۳۳ درجه و ۳۲ دقیقه اختلاف ساعت با طهران ۱۲ دقیقه‏ و ۱۸ ثانیه مقدم است یعنی ۱۲ طهران مساوی است با ۱۱ و ۴۷ دقیقه و ۴۲ ثانیه‏ خرم‏آباد. ^۲

 طوایف بالاگریوه که به هفت تیره منقسم میشوند:

• ۱- بیرانوند
• ۲- دالوند
• ۳- قاید رحمت
• ۴- سگوند
• ۵- پایی
• ۶- جودکی
• ۷- دیر کوند یادیریکوند

طوایف سلسله که به هشت تیره متقسم میشوند:

• ۱- حسنوند
• ۲-یوسف وند
• ۳-کولیوند
• ۴-کرمعلی
• ۵- فلک الدین
• ۶- امیر
• ۷- قلائی
• ۸- رشنو نصر اللّه خانی

 طوایف دلفان مرکب از پنج عشیره اند :

• ۱-  کاکاوند
• ۲– مومیوند
• ۳– ایوتیوند
• ۴- اولاد قباد
• ۵- پیچیوند

 طوایف طرهان ....

     امرائی- سوری -کورانی آزادبخت -آدینه‏وند –زرونی –رماوند – گیراوند - چواری بوالی- زیوه‏دار و رومیانی است و ....

     طوائف عمده لرهای پشتکوه عبارتند از: کُرد – مهکی - ملک شاهی -دیناروند- تائدخورده- میش خاص - چتال - هنی‏ منی – بدرهء  – ارکوازی - احمد قال - چرداولی - سلهورزی – زروش – بوالی - خزل‏ طولابی...      

نگاهی به سفرنامه خانم ایزابلا بیشاب‏ 

از بیستون تا زردکوه بختیاری

غفار پوربختیار

      ایزابلا بیشوب (Isabella Bishop) بانوی انگلیسی در فوریه ۱۸۹۰ م./جمادی الثانی ۱۳۰۷ ق. از مسیر بغداد وارد کرمانشاه شد و پس از عبور از شهرهای تهران و اصفهان به چهار محال و بختیاری رسید .^۱ ....

      ایزابلا بیشوب سرانجام پس از عبور از سرزمین بختیاری به‏ بروجرد رسید .در آن‏جا سرگرد سیر از او خداحافظی کرد و به هند بازگشت .لذا وی به تنهایی با عبور از مرز ایران، وارد خاک عثمانی‏ گردید. ..

     سفرنامهء خانم بیشوب دارای دو مشخصه قابل توجه است. نخست این که چون وی انگلیسی بوده در یادداشت‏های خود مطالبی در حمایت از دولت انگلیس ،اما از زبان بومیان نوشته است. درحالی‏که بیشتر این مطلب نظر شخص نویسنده بوده که برای‏ خوشایند دولت انگلستان و خوانندگان انگلیسی‏تبار سفرنامه‏اش از زبان بومیان بیان شده است .دوم این که به عنوان یک زن، در طول‏ سفر نهایت توجه خود را به مسائل و اوضاع زنان معطوف نموده و دربارهء وضعیت و موقعیت زنان بختیاری توضیحات مفصلی ارائه‏ کرده است .این دو ویژگی در سراسر سفرنامهء وی به چشم می‏خورد.

     این کتاب یکی از سودمندترین نوشته‏هایی است که تاکنون‏ توسط نویسندگان داخلی و خارجی دربارهء سرزمین بختیاری منتشرشده است...